Du học Hàn Quốc rồi sao nữa? Câu hỏi lớn của DHS Việt sau tốt nghiệp

Trong bối cảnh Hàn Quốc đẩy mạnh thu hút nhân lực toàn cầu nhằm bù đắp đà suy giảm dân số, ngày càng nhiều du học sinh quốc tế cho biết cánh cửa việc làm sau tốt nghiệp vẫn hẹp, với rào cản lớn đến từ quy định visa, ngôn ngữ và cơ chế tuyển dụng cứng nhắc. Thực tế này đặt ra câu hỏi: Hàn Quốc muốn sinh viên quốc tế, nhưng liệu có thực sự muốn họ ở lại làm việc lâu dài?

Theo dữ liệu mới nhất của Bộ Giáo dục Hàn Quốc công bố cuối năm 2025, số lượng sinh viên quốc tế tốt nghiệp tìm được việc làm tại Hàn Quốc đã tăng từ 1.732 người năm 2018 lên 4.993 người năm 2024. Tuy nhiên, đằng sau con số tăng trưởng này là một bức tranh phức tạp hơn nhiều, khi tỷ lệ sinh viên quốc tế được tuyển dụng chỉ nhích nhẹ, từ khoảng 9,6% lên 13,8%, do tổng số sinh viên quốc tế tốt nghiệp trong cùng giai đoạn đã tăng gấp đôi.

Cơ hội việc làm tăng, nhưng không dành cho số đông

Thực tế cho thấy, dù các khảo sát chỉ ra rằng từ 60 đến 80% sinh viên quốc tế mong muốn làm việc tại Hàn Quốc sau tốt nghiệp, phần lớn vẫn gặp khó trong quá trình tìm việc. Các tin tuyển dụng dành riêng cho sinh viên quốc tế gần như hiếm hoi trên các nền tảng tìm việc phổ biến như Google hay Naver.

Nhiều sinh viên cho biết, ngay cả khi doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng người nước ngoài, các vị trí này thường tập trung ở cấp quản lý hoặc chuyên gia, thay vì nhân sự mới ra trường. Điều này khiến sinh viên quốc tế, dù được đào tạo tại các trường đại học hàng đầu Hàn Quốc, vẫn khó cạnh tranh ở phân khúc tuyển dụng phổ thông.

Một số doanh nghiệp thừa nhận rằng việc tuyển dụng người nước ngoài kéo theo nhiều thủ tục hành chính phức tạp, cùng các yêu cầu về tỷ lệ lao động Hàn Quốc – nước ngoài, khiến họ ngần ngại mở rộng cơ hội cho sinh viên quốc tế ở cấp độ đầu vào.

Ngôn ngữ và kỳ tuyển dụng “cửa hẹp” khó vượt

Ngay cả với những sinh viên có học vấn cao, con đường vào thị trường lao động Hàn Quốc cũng không hề bằng phẳng. Nhiều sinh viên sau khi tốt nghiệp buộc phải chủ động liên hệ trực tiếp với bộ phận nhân sự của các công ty, do không tìm thấy thông tin tuyển dụng phù hợp.

Phần lớn phản hồi mà họ nhận được là lời khuyên nộp hồ sơ trong các kỳ tuyển dụng mở, cạnh tranh trực tiếp với ứng viên Hàn Quốc. Tuy nhiên, trên thực tế, các kỳ tuyển dụng này thường đi kèm bài kiểm tra năng lực bằng tiếng Hàn, tương tự GSAT của Samsung hay các bài thi nội bộ của SK và nhiều tập đoàn lớn khác. Việc không có phiên bản tiếng Anh khiến sinh viên quốc tế, đặc biệt là những người chưa thành thạo tiếng Hàn, rơi vào thế bất lợi rõ rệt.

Một số trường hợp hiếm hoi tìm được việc làm là nhờ các chương trình tuyển dụng dành riêng cho sinh viên quốc tế, nơi ứng viên được xếp vào nhóm “nhân sự có kinh nghiệm” nếu sở hữu bằng thạc sĩ, qua đó không phải tham gia các bài thi tiêu chuẩn.

Visa – rào cản lớn nhất sau cánh cổng đại học

Bên cạnh tuyển dụng, vấn đề visa được xem là trở ngại mang tính hệ thống đối với sinh viên quốc tế. Sau khi tốt nghiệp, đa số sinh viên chuyển sang visa D-10 (visa tìm việc), cho phép thực tập tối đa một năm. Tuy nhiên, visa này không ổn định, kèm yêu cầu tài chính và giới hạn việc làm, khiến nhiều doanh nghiệp e ngại trong việc ký hợp đồng dài hạn.

Quy trình chuyển sang visa lao động E-7 – loại visa phổ biến cho lao động chuyên môn – cũng không hề đơn giản. E-7 được chia thành khoảng 90 mã nghề khác nhau, mỗi mã đi kèm điều kiện riêng về ngành nghề, quy mô doanh nghiệp và thậm chí yêu cầu thư giới thiệu từ các bộ, ngành. Các mã nghề này thường xuyên được điều chỉnh, bổ sung hoặc loại bỏ, khiến cả doanh nghiệp lẫn người lao động khó theo kịp.

Hướng dẫn chính thức về visa, dài hơn 450 trang và chỉ có bản tiếng Hàn, càng làm tăng gánh nặng tiếp cận thông tin đối với sinh viên nước ngoài. Ngay cả các doanh nghiệp lớn cũng thừa nhận thiếu hiểu biết về thủ tục bảo lãnh visa, dẫn đến quá trình tuyển dụng kéo dài hoặc đổ vỡ vào phút chót.

Có việc chưa phải đã xong

Ngay cả khi vượt qua vòng tuyển dụng và visa, thách thức với sinh viên quốc tế vẫn chưa dừng lại. Nhiều người cho biết họ phải đáp ứng yêu cầu năng lực tiếng Hàn cao, tham gia phỏng vấn hoàn toàn bằng tiếng Hàn và tiếp tục đối mặt với rào cản ngôn ngữ trong môi trường làm việc.

Bên cạnh đó, sự khác biệt về văn hóa công sở, đặc biệt là tính thứ bậc và nhịp làm việc đặc trưng tại Hàn Quốc, cũng khiến không ít lao động nước ngoài mất thời gian thích nghi. Ngay cả những người đã có việc làm ổn định cũng thừa nhận rằng quá trình hòa nhập vẫn là một thách thức dài hạn.

Khởi nghiệp lối rẽ nhiều rủi ro

Với một số sinh viên quốc tế, khởi nghiệp được xem là lối đi thay thế. Tuy nhiên, con đường này thậm chí còn nhiều rào cản hơn. Visa du học D-2 cho phép sinh viên thành lập startup, nhưng không cho phép nhận thu nhập cá nhân, sở hữu cổ phần hay đứng tên doanh nghiệp nếu không có đồng sáng lập người Hàn Quốc.

Dù không vi phạm pháp luật, mô hình khởi nghiệp của sinh viên quốc tế vẫn bị giới hạn nghiêm ngặt về tài chính, quyền sở hữu và khả năng sinh lời, khiến lựa chọn này chỉ phù hợp với số rất ít trường hợp có mạng lưới quan hệ và nguồn lực đặc biệt.

Chính phủ thừa nhận khó khăn, cải thiện còn chậm

Trước những phản ánh từ cộng đồng sinh viên quốc tế, Bộ Giáo dục Hàn Quốc cho biết đã tổ chức các buổi làm việc với đại diện sinh viên nhằm lắng nghe khó khăn trong tìm kiếm việc làm. Các vấn đề như visa, thiếu thông tin tuyển dụng và hệ thống thi tuyển nặng về ngôn ngữ đã được nêu ra trong các cuộc thảo luận từ nửa đầu năm 2025.

Tuy nhiên, theo đánh giá của nhiều sinh viên, những cải thiện thực tế vẫn còn hạn chế. Bộ Giáo dục cho biết đang triển khai các chương trình hỗ trợ thông qua sáng kiến RISE, tập trung vào đào tạo năng lực cốt lõi cho sinh viên quốc tế tại địa phương, đồng thời phát triển các khóa học tiếng Hàn định hướng kinh doanh. Trong thời gian tới, các địa phương sẽ phải chứng minh nỗ lực nuôi dưỡng nhân tài nước ngoài để đủ điều kiện nhận hỗ trợ từ chính phủ trung ương.

Đối với du học sinh Việt Nam đang cân nhắc lựa chọn Hàn Quốc, thực tế này cho thấy việc học tập tại một quốc gia có nền giáo dục phát triển chưa đồng nghĩa với cơ hội ở lại làm việc sau tốt nghiệp. Ngôn ngữ, visa, cơ chế tuyển dụng và mức độ sẵn sàng của doanh nghiệp là những yếu tố cần được cân nhắc kỹ lưỡng ngay từ trước khi đặt chân đến Hàn Quốc.

 

Trong khi Hàn Quốc tiếp tục khẳng định mong muốn thu hút nhân tài toàn cầu, câu hỏi liệu quốc gia này có sẵn sàng mở rộng cánh cửa cho các sinh viên quốc tế sau khi họ tốt nghiệp hay không vẫn còn để ngỏ.