Nghệ Thuật Làm Tương Truyền Thống Được UNESCO Công Nhận Là Di Sản Văn Hóa Phi Vật Thể

Hàn Quốc tiếp tục khẳng định vị thế là quốc gia giàu bản sắc văn hóa khi nghệ thuật làm tương truyền thống – jang – chính thức được UNESCO công nhận là Di sản Văn hóa Phi vật thể của Nhân loại.

Đây là di sản thứ 23 của Hàn Quốc được vinh danh, góp phần nâng cao nhận thức toàn cầu về giá trị ẩm thực và di sản văn hóa Hàn Quốc. 

Jang – Nền tảng của Ẩm Thực Truyền Thống Hàn Quốc Trong văn hóa ẩm thực Hàn Quốc, jang là thuật ngữ dùng để chỉ các loại tương lên men như: 

Doenjang (된장): Tương đậu nành lên men tự nhiên, giàu dinh dưỡng. 

Ganjang (간장): Nước tương đậm vị, dùng để nêm nếm và làm nước chấm. 

Gochujang (고추장): Tương ớt đỏ lên men, cay nồng và ngọt dịu – không thể thiếu trong các món ăn như bibimbap, tteokbokki hay bulgogi. 

Quá trình làm jang bắt đầu từ việc nấu và nén đậu nành thành meju – những khối đậu lên men được phơi khô và treo trong điều kiện tự nhiên. Sau đó, meju được ủ trong các chum đất nung ngoài trời để tạo nên hương vị đặc trưng. Thời gian lên men có thể kéo dài từ vài tháng đến vài năm, tạo nên vị sâu và đậm đà khó thay thế. 

Theo Ủy ban Liên chính phủ về Bảo vệ Di sản Văn hóa Phi vật thể của UNESCO, nghệ thuật làm jang không chỉ đơn thuần là kỹ thuật nấu ăn. Đó là một truyền thống cộng đồng, nơi các thế hệ trong gia đình và làng xóm cùng nhau chuẩn bị nguyên liệu, chia sẻ công thức và gìn giữ bí quyết tổ tiên. 

Chính hoạt động này đã gắn kết các cộng đồng, duy trì lối sống lành mạnh và nuôi dưỡng lòng tự hào dân tộc. UNESCO cũng đánh giá cao sự bền vững và tự nhiên trong kỹ thuật làm tương – khi không sử dụng hóa chất, không gây ô nhiễm môi trường và góp phần bảo tồn đa dạng sinh học địa phương. 

Việc jang được công nhận là di sản thế giới không phải là thành tựu cá nhân, mà là kết quả của sự hợp tác giữa nhiều cơ quan: 

Cơ quan Di sản Văn hóa Hàn Quốc 

Bộ Ngoại giao Hàn Quốc 

Viện Quảng bá Ẩm thực Hàn Quốc 

Cùng nhiều tổ chức và cộng đồng dân cư địa phương Họ đã cùng nhau nộp hồ sơ, ghi lại quy trình, phỏng vấn cộng đồng, và chứng minh được giá trị xã hội, lịch sử và bền vững của kỹ thuật này. 

Không chỉ tồn tại trong những ngôi làng nông thôn truyền thống, jang ngày nay đã len lỏi vào khắp các quán ăn, nhà hàng, và cả gian bếp của các gia đình toàn cầu yêu thích ẩm thực Hàn Quốc. 

Với sự lan tỏa mạnh mẽ của làn sóng Hallyu, các món ăn sử dụng doenjang, ganjang và gochujang đã trở thành đại diện cho bản sắc ẩm thực xứ kim chi.