Lao động nước ngoài trở thành chìa khóa giải bài toán thiếu hơn 110.000 nhân viên chăm sóc người cao tuổi tại Hàn Quốc

Thiếu hụt hơn 110.000 nhân viên chăm sóc người cao tuổi, Hàn Quốc cần học Nhật Bản nâng cao tính chuyên nghiệp cho lao động nước ngoài

Trong bối cảnh Hàn Quốc được dự báo sẽ thiếu hụt hơn 110.000 nhân viên chăm sóc người cao tuổi trong thời gian tới, các chuyên gia cho rằng cần nhanh chóng xây dựng cơ chế giúp lao động chăm sóc nước ngoài có thể ổn định và được công nhận là nguồn nhân lực chuyên nghiệp, tương tự mô hình mà Nhật Bản đang áp dụng.

Phân tích chỉ ra rằng, nếu mức độ hài lòng của lao động chăm sóc nước ngoài tiếp tục ở mức thấp, chất lượng dịch vụ chăm sóc sẽ suy giảm, từ đó gây thiệt hại trực tiếp cho người cao tuổi sử dụng dịch vụ. Do đó, việc cải thiện tiền lương và điều kiện làm việc là yếu tố then chốt.

Ngày 24 vừa qua, ông Kim Dong Seon, giáo sư thỉnh giảng Khoa Du lịch và Wellness, Đại học Ngoại ngữ Hàn Quốc, đã công bố bài nghiên cứu mang tên “Nghiên cứu định tính về việc sử dụng và quá trình thích nghi của lao động nước ngoài tại các cơ sở chăm sóc người cao tuổi ở Nhật Bản” trên Tạp chí Hiệp hội Nghiên cứu Chính sách Di trú Hàn Quốc.

Lao động nước ngoài gặp khó khăn về ngôn ngữ và văn hóa trong giai đoạn đầu

Nhóm nghiên cứu đã tiến hành phỏng vấn chuyên sâu 13 đối tượng, bao gồm lao động nước ngoài đang làm việc tại các cơ sở dưỡng lão ở Nhật Bản đến từ Indonesia, Philippines, Myanmar, cùng với chủ cơ sở, cán bộ chính quyền địa phương và các công ty môi giới nhân lực.

Kết quả cho thấy, phần lớn lao động chăm sóc nước ngoài gặp nhiều khó khăn trong giai đoạn đầu làm việc do rào cản ngôn ngữ và khác biệt văn hóa. Không ít người rơi vào tình trạng nhớ nhà, căng thẳng tâm lý hoặc gặp trở ngại trong các mối quan hệ tại nơi làm việc.

Chính quyền địa phương và cơ sở dưỡng lão chủ động hỗ trợ ổn định cuộc sống

Đối với những trường hợp này, chính quyền địa phương và các cơ sở chăm sóc người cao tuổi tại Nhật Bản đã đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ thích nghi.

Tại thành phố Sendai, khi các cơ sở điều dưỡng tuyển dụng lao động nước ngoài, chính quyền hỗ trợ chi phí nhà ở và chi phí ban đầu để ổn định cuộc sống, đồng thời giúp kết nối phù hợp giữa người lao động và cơ sở làm việc. Các công ty môi giới và cơ sở dưỡng lão thường xuyên tư vấn về công việc, mối quan hệ xã hội, vấn đề sinh hoạt và nơi ở, đồng thời cung cấp hỗ trợ tinh thần.

Đặc biệt, để vừa cải thiện chế độ đãi ngộ, vừa đảm bảo tính ổn định cư trú và giúp lao động nước ngoài được công nhận là nhân lực chuyên môn, các bên liên quan đã tích cực hỗ trợ họ theo đuổi mục tiêu取得 chứng chỉ điều dưỡng phúc lợi viên. Người lao động được hỗ trợ chi phí thi, tổ chức các nhóm học tập, xây dựng môi trường học tập phù hợp. Nhiều cơ sở còn khuyến khích nhân viên học tập ngoài giờ làm việc, trong khi các điều dưỡng viên kỳ cựu trực tiếp hỗ trợ, kèm cặp trong quá trình ôn thi.

Chất lượng dịch vụ của lao động nước ngoài được đánh giá cao

Nhờ những hỗ trợ trên, một khảo sát tại địa phương cho thấy 69,8% số người được hỏi cho rằng chất lượng dịch vụ của nhân viên điều dưỡng nước ngoài còn cao hơn cả nhân viên người Nhật. Có 54,1% đánh giá việc giao tiếp diễn ra suôn sẻ, không gặp vấn đề đáng kể. Thêm 32% cho biết dù đôi lúc khó hiểu, nhưng nếu nói chậm rãi thì vẫn có thể giao tiếp tương đối tốt, cho thấy rào cản ngôn ngữ đã phần nào được khắc phục.

Đáng chú ý, 78,9% các cơ sở chăm sóc người cao tuổi từng tuyển dụng lao động nước ngoài khẳng định sẽ tiếp tục tiếp nhận trong tương lai, dự báo tỷ lệ lao động nước ngoài trong lĩnh vực này sẽ còn gia tăng.

Vẫn còn thách thức về tiền lương và cường độ lao động

Tuy nhiên, nghiên cứu cũng chỉ ra những hạn chế còn tồn tại. Tình trạng không hài lòng với mức lương, cường độ lao động cao khiến một bộ phận lao động nước ngoài không muốn ở lại lâu dài. Bên cạnh đó, hiện tượng lao động nước ngoài rời bỏ các địa phương để chuyển lên các đô thị lớn như Tokyo vẫn đang diễn ra, đặt ra bài toán về phân bổ nhân lực theo vùng.

Bài học lớn cho Hàn Quốc trong bối cảnh già hóa dân số

Nhóm nghiên cứu nhấn mạnh rằng những phát hiện này mang ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Hàn Quốc, nơi được dự báo sẽ thiếu khoảng 116.000 nhân viên chăm sóc người cao tuổi vào năm 2028 do tốc độ già hóa dân số nhanh chóng.

Theo các chuyên gia, nếu lao động nước ngoài không hài lòng với công việc, chất lượng dịch vụ chăm sóc sẽ suy giảm, gây thiệt hại trực tiếp cho người sử dụng dịch vụ. Vì vậy, việc nâng cao mức độ hài lòng của lao động nước ngoài là yếu tố then chốt để đảm bảo tính bền vững của hệ thống chăm sóc.

Cần cải cách toàn diện từ đào tạo đến môi trường làm việc

Nhóm nghiên cứu đề xuất, cần phát triển giáo trình và chương trình đào tạo chuyên biệt dành cho lao động nước ngoài, giúp họ vượt qua rào cản ngôn ngữ và văn hóa. Đồng thời, bên cạnh các chương trình đào tạo nhân viên chăm sóc người cao tuổi dành cho đối tượng có trình độ đại học trở lên, cần xây dựng riêng các khóa đào tạo và cấp chứng chỉ điều dưỡng phù hợp, cùng với hệ thống quản lý và phát triển sự nghiệp rõ ràng.

Ngoài ra, cần tạo điều kiện để các cơ sở chăm sóc tích cực tham gia, chẳng hạn xây dựng lộ trình để lao động nước ngoài đã được đào tạo tại cơ sở có thể được cử đi làm dịch vụ chăm sóc tại gia đình. Quan trọng hơn cả, nếu tiền lương và cường độ công việc không được cải thiện, lao động nước ngoài trong lĩnh vực chăm sóc người cao tuổi sẽ chỉ đóng vai trò giải pháp tạm thời, thay vì trở thành nguồn nhân lực lâu dài. Do đó, cải thiện môi trường làm việc cần được triển khai song song và một cách thực chất.

Theo biz.sbs.co.kr