Hàn Quốc báo động mất cân đối việc làm: Việc làm tăng thấp kỷ lục, nhưng thiếu hụt 580.000 nhân lực công nghệ cao

Thị trường lao động Hàn Quốc đang rơi vào tình trạng mất cân đối nghiêm trọng (job mismatching): Tổng số việc làm tăng trưởng ở mức thấp nhất trong lịch sử, trong khi các ngành công nghệ mũi nhọn như Trí tuệ Nhân tạo (AI), dữ liệu lớn lại thiếu hụt nhân lực trình độ cao trầm trọng. Phân tích cho thấy sự phân cực này đang bị đẩy nhanh bởi sự phổ biến của AI và xu hướng học sinh giỏi đổ xô vào các trường y.

Việc làm tăng chậm kỷ lục, 180.000 vị trí bị cắt giảm

Theo Thống kê Hành chính Việc làm năm 2024 do Cục Dữ liệu Quốc gia (Hàn Quốc) công bố ngày 11/12, tổng số việc làm trong năm ngoái đạt 26,71 triệu vị trí, nhưng chỉ tăng 60.000 vị trí so với năm trước, tương đương mức tăng trưởng 0,2%. Đây là mức tăng trưởng thấp nhất kể từ khi thống kê này được thiết lập vào năm 2016.

Trong thống kê này, "việc làm" (job) được định nghĩa là vị trí công việc mà người lao động đảm nhận, khác với khái niệm "người có việc làm" (người lao động). Ví dụ: một người làm việc văn phòng ban ngày và dạy thêm cuối tuần sẽ được tính là 2 việc làm.

Phân tích theo ngành cho thấy sự suy giảm rõ rệt trong các lĩnh vực truyền thống. Tổng cộng 180.000 việc làm đã biến mất tại các ngành như xây dựng, tài chính/bảo hiểm, vận tải/kho bãi (mỗi ngành giảm 60.000 vị trí). Ngược lại, do tình trạng già hóa dân số, lĩnh vực y tế và phúc lợi xã hội chứng kiến sự gia tăng đáng kể với 130.000 việc làm được tạo ra.

Đáng chú ý, số lượng việc làm của thanh niên ở độ tuổi 20 đã giảm năm thứ hai liên tiếp, đạt 3,28 triệu vị trí (giảm 150.000 so với năm trước). Cục Dữ liệu Quốc gia giải thích đây là sự kết hợp của nhiều yếu tố như suy giảm dân số và cắt giảm tuyển dụng mới.

Thiếu hụt 580.000 nhân lực công nghệ cao

Trong khi đà tăng trưởng việc làm chung bị đình trệ, các ngành công nghiệp đang đối mặt với thách thức không thể tìm được nhân lực cần thiết.

Theo báo cáo "Thực trạng thiếu hụt nhân lực khoa học kỹ thuật và giải pháp cải thiện" do Phòng Thương mại và Công nghiệp Hàn Quốc (KCCI) công bố cùng ngày, ước tính đến năm 2029, Hàn Quốc sẽ thiếu hụt tối thiểu 580.000 nhân lực trình độ trung và cao cấp trong các lĩnh vực công nghệ mới như AI, điện toán đám mây và dữ liệu lớn.

Tình trạng này diễn ra trong bối cảnh nhu cầu nhân lực công nghệ toàn cầu đang tăng mạnh. Dự kiến, đầu tư vào AI của các công ty công nghệ lớn toàn cầu sẽ mở rộng lên tới 520 tỷ USD (khoảng 765 nghìn tỷ won) vào năm tới. Giới chuyên gia cảnh báo rằng nền tảng cung cấp nhân tài trong nước đang bị suy yếu.

Nguyên nhân chính làm trầm trọng thêm sự mất cân đối này được cho là xu hướng tập trung quá mức của học sinh giỏi khối Khoa học Tự nhiên vào các trường Y khoa. Theo thống kê, 76,9% học sinh nằm trong top 1% khối tự nhiên đã chọn nộp đơn vào trường y trong kỳ tuyển sinh đại học năm 2025 (hình thức chính thức). Thậm chí, 182 sinh viên tại KAIST (Viện Khoa học và Công nghệ tiên tiến Hàn Quốc) đã bỏ học trong ba năm gần đây để chuyển sang học y hoặc nha khoa.

Đào tạo AI để tăng năng suất cho nhân lực hiện tại

Trong bối cảnh mất cân đối nhân lực gay gắt, ý kiến chung đang hướng đến việc mở rộng đào tạo AI cho lực lượng lao động hiện có nhằm nâng cao năng suất.

Tại hội thảo "Chuyển đổi AI và Thị trường Lao động Hàn Quốc" do Viện Nghiên cứu Lao động Hàn Quốc tổ chức, Nghiên cứu viên Bang Hyung-jun cho biết: "AI tạo sinh (Generative AI) không có mối tương quan đáng kể với việc giảm việc làm, mà ngược lại, hiệu ứng tăng lương lại rõ rệt hơn."

Ông Bang giải thích rằng, khác với AI truyền thống (có thể thay thế một số công việc), AI tạo sinh đang nâng cao giá trị công việc, từ đó thay đổi hệ thống lương thưởng, tập trung vào những người lao động có kỹ năng cao. Phân tích của ông cho thấy, AI tạo sinh đã tác động tích cực đến việc làm và tiền lương của nhóm lao động có tay nghề cao, phụ nữ và ngành dịch vụ.

Nghiên cứu viên Noh Se-ri cũng nhận định: "Các doanh nghiệp và người lao động đều đánh giá AI có tác động tích cực trong việc cải thiện năng suất, độ chính xác và sự tiện lợi trong công việc. Tuy nhiên, điều này cũng đòi hỏi người lao động phải kiểm chứng và điều chỉnh kết quả do AI tạo ra, đồng thời yêu cầu kỹ năng và trình độ chuyên môn cao hơn trong quá trình sử dụng."

Bài được biên tập từ nguồn tin Maeil Business Newspaper (MK).