Cùng Tú Anh tiến về phía trước giữa một xã hội đang thụt lùi và câu chuyện cái chết lao động Việt tại Hàn Quốc

Câu chuyện về nữ lao động Việt Nam Tú Anh và hành trình đấu tranh sau cái chết oan nghiệt của cô phản ánh thực trạng truy quét cưỡng chế, kỳ thị người nhập cư và những thách thức nhân quyền tại Hàn Quốc.

“Một, hai, ba, dô!”

Trong một quán ăn Việt Nam tại huyện Chilgok, tỉnh Bắc Gyeongsang, người phục vụ tất bật mang từng món ăn ra bàn. Đũa vừa đặt xuống thì món mới đã được dọn lên. Đó là buổi tối sau khi kết thúc đợt dựng lều phản đối, yêu cầu làm rõ sự thật và chấm dứt các hoạt động truy quét cưỡng chế, liên quan đến cái chết của cố Tú Anh, một nữ lao động Việt Nam tại Hàn Quốc.

Xung quanh cha là ông Vu Van Sung và mẹ của Tú Anh, những người đã đồng hành cùng gia đình từ ngày 28 tháng 10 năm ngoái lần lượt ngồi vào bàn, vừa ăn vừa chia sẻ dư âm của buổi lễ khép lại chặng đường đấu tranh. Hơn 70 ngày trải qua biến cố không ai có thể tưởng tượng nổi. Gương mặt cha mẹ Tú Anh, từng chỉ chất chứa đau đớn và mất mát, giờ đây đã phần nào giãn ra. Như thể những uất nghẹn trong lòng cũng đã được trút bỏ đôi chút, nét mặt họ trở nên hiền hòa hơn. Khi những chén rượu chạm vào nhau, gương mặt của những người cùng ngồi bên cũng dần sáng lên.

Thảm kịch do hoạt động truy quét cưỡng chế gây ra đã khiến Bộ Tư pháp phải đưa ra lời xin lỗi hiếm hoi. Có lẽ đây là lần đầu tiên một lời xin lỗi chính thức được đưa ra liên quan đến vấn đề truy quét người nhập cư. Tuy nhiên, đó không phải là lý do duy nhất khiến gương mặt cha mẹ Tú Anh dịu lại. Như họ đã nhiều lần chia sẻ, chính vì trong lúc tuyệt vọng nhất đã có rất nhiều người dang tay giúp đỡ họ.

Trong bữa trưa cùng ngày, ông Vu Van Sung đã mời những người cùng gia đình đấu tranh một bữa ăn và nói rằng:

“Sự đoàn kết này đã thay đổi suy nghĩ của tôi. Nó khiến tôi đứng lên đấu tranh để không còn những hy sinh như vậy nữa. Có người đã nói rằng Tú Anh là con của tất cả chúng ta. Tôi tin rằng đứa con gái yêu quý của mình cũng đã được an ủi phần nào.”

Gia đình liên tục nói lời cảm ơn. Nhưng thực tế, chính xã hội này mới là bên mang món nợ với họ. Một vết thương không thể bù đắp đã được gây ra. Dẫu vậy, cha mẹ Tú Anh vẫn đứng lên, vượt qua nỗi đau mất con để tiếp tục đấu tranh. Nhờ đó, xã hội đã tiến thêm một bước, trở nên bình đẳng và an toàn hơn, ít nhất là tiến gần hơn tới một xã hội nơi những quyền con người cơ bản được tôn trọng.

Thế nhưng, vừa mới tiến được một bước, xã hội lại trượt lùi thêm vài bước. Trên các nền tảng mạng xã hội, gần đây lan truyền những nội dung nhắm vào người nhập cư làm công việc giao hàng, theo dõi họ, bắt giữ rồi báo cảnh sát. Một YouTuber dân sự, khi nghi ngờ người giao hàng là người nhập cư, đã bám theo, khống chế và yêu cầu họ xuất trình giấy tờ tùy thân cùng visa. Có người nhập cư đã quỳ gối van xin. Người quay video lại phát tán hình ảnh đó như thể bản thân đang thực thi pháp luật một cách nghiêm minh.

Trong những nội dung này, xuất hiện cả hình ảnh một nữ du học sinh mang visa D 2, giống như Tú Anh, cúi đầu cầu xin người quay video. Có người nhắc đến gia đình mình và xin được tha thứ. Sau khi bị bắt giữ, số phận của họ ra sao, câu chuyện của họ còn đau đớn đến mức nào, không ai biết.

Trước đây, đại diện một tổ chức cực hữu từng phát tán nội dung bắt giữ người nhập cư đã bị tuyên án tù và phải ngồi tù giam. Nhưng giờ đây, vị trí đó nhanh chóng bị thay thế bởi những cá nhân khác. Sự thù ghét nhắm vào người nhập cư lan rộng như nấm độc. Đáng lo ngại hơn, xã hội dường như cũng mệt mỏi trong việc chỉ trích những hành vi ấy. Bởi lẽ, ở tuyến đầu của làn sóng thù ghét này, giờ đây còn có cả những nhóm được coi là tinh hoa trong xã hội.

Họ đã vứt bỏ lòng liêm sỉ và chuẩn mực đạo đức tối thiểu, đồng thời không hề cảm thấy xấu hổ. Hình ảnh của Donald Trump, người công khai thể hiện sự thù địch với người nhập cư để vượt qua khủng hoảng chính trị cá nhân, đã kéo theo những hệ quả nghiêm trọng, khi có trường hợp nhân viên cơ quan nhập cư nổ súng bắn chết một công dân bằng ba phát đạn. Những chính trị gia mải mê khai thác tâm lý bài ngoại, trong đó có việc đề xuất ghi quốc tịch trong phần bình luận trên mạng, chính là mảnh đất màu mỡ để các nội dung săn lùng người nhập cư sinh sôi.

Mảnh đất này cần được cày xới lại từ đầu. Nhìn vào thực trạng của một nền chính trị thụt lùi và thô thiển, con đường phía trước thật sự mịt mờ.

Trong quá trình đấu tranh liên quan đến cái chết của Tú Anh, đã có những yêu cầu thay đổi cơ chế truy quét cưỡng chế đẩy người nhập cư vào nguy hiểm, đồng thời cải cách hệ thống visa đầy bất cập. Phía Bộ Tư pháp được cho là đã viện dẫn lý do chưa có sự ủng hộ của dư luận để trì hoãn thay đổi. Nhưng rốt cuộc, dư luận ấy do ai tạo ra. Ai đang nuôi dưỡng nó để mưu cầu lợi ích chính trị, xã hội và cả lợi ích kinh tế. Đó là sự đảo ngược bản chất của vấn đề.

Chuỗi đấu tranh kéo dài sau cái chết của Tú Anh đã phơi bày một sự thật rõ ràng rằng nhà nước và chính trị chưa cho thấy ý chí tự sửa sai trong các vấn đề liên quan đến người nhập cư. Nhìn thẳng vào sự thụt lùi ấy khiến người ta choáng váng, nhưng dù vậy, chúng ta vẫn phải tiếp tục bước về phía trước. Bởi những nỗi đau như vậy không thể và không được phép lặp lại thêm một lần nào nữa.

Trong quá trình xử lý vụ việc của Tú Anh, xã hội đã chứng kiến sức mạnh của những tập thể đã bám rễ lâu dài tại địa phương, kiên trì lên tiếng vì quyền lợi của lao động nhập cư, như các tổ chức công đoàn, các nhóm người nhập cư, xã hội dân sự địa phương, cùng nhiều nhà hoạt động và tổ chức trên khắp cả nước. Đồng thời, sức mạnh của những công dân đã lên tiếng ủng hộ và đồng hành cũng được khơi dậy mạnh mẽ.

Đừng vội bi quan hay tự làm nhỏ mình. Hãy tiếp tục tiến lên. Hãy ủng hộ và tiếp sức cho những con người đang kiên trì đấu tranh ấy. Tôi tin rằng đó chính là con đường để chúng ta có thể đi tiếp về phía trước.

Theo newsmin.co.kr